Onderdeel van BIA en risicoanalyse per kritieke dienst, een basissjabloon · Markdown-bron
Twee bladen. Blad 1 vul je per dienst in, blad 2 is een tabel voor alle risico's samen. De keuzes die je vooraf maakt en de vergelijking met bestaande formats staan in de toelichting.
Werk je in een spreadsheet: een tabblad per dienst voor blad 1, een tabblad voor blad 2, en een tabblad met de impactschaal die je gebruikt.
Leg deze drie vooraf vast, voor de hele organisatie. Ze bepalen hoe de uitkomst in blok H wordt afgeleid.
| Instelling | Voorstel | Waarom |
|---|---|---|
| Impactschaal | Vijf niveaus (1 zeer laag tot 5 zeer hoog), met een beschrijving per categorie en niveau. Gemeenten: de BIO2 kans- en impacttabellen van de IBD | Een schaal voor BIA en risicoanalyse; een tweede schaal geeft twee uitkomsten voor dezelfde dienst |
| Drempel kritiek | Een dienst is kritiek als binnen 2 dagen op een categorie score 4 of hoger wordt bereikt | Twee dagen is een gangbare grens voor gouden processen; 4 is het niveau van ernstige schade |
| Venster voor beschikbaarheid | De beschikbaarheidsklasse volgt uit de hoogste score bij 1 dag uitval | Zo levert de BIA de BIV-classificatie zonder tweede beoordeling |
| Veld | Vulling |
|---|---|
| Organisatie | |
| Bestuurslaag | Rijk · provincie · gemeente · waterschap · uitvoeringsorganisatie · gemeenschappelijke regeling |
| Naam van de dienst | |
| Eigenaar (functie) | |
| Kenmerk in eigen register | bijvoorbeeld GEMMA-proces, dienstencatalogus |
| Datum en versie | |
| Opgesteld met | functies van wie er aan tafel zat |
| Veld | Vulling |
|---|---|
| Omschrijving van de dienst | |
| Voor wie | inwoners · bedrijven · andere overheden · keten |
| Wettelijke grondslag | |
| Processen die de dienst leveren | |
| Keten: wie levert aan deze dienst | |
| Keten: aan wie levert deze dienst |
Score 1 tot 5 volgens de impactschaal; leeg als de categorie niet speelt. De hoogste score per venster telt.
| Categorie | 4 uur | 1 dag | 2 dagen | 1 week | 1 maand | Waarom deze score |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Maatschappelijke impact | ||||||
| Schade aan vitale processen | ||||||
| Belang voor de organisatie | ||||||
| Financiële impact | ||||||
| Politieke en bestuurlijke schade | ||||||
| Imagoschade en verlies van vertrouwen | ||||||
| Letsel | ||||||
| Inbreuk op de persoonlijke levenssfeer | ||||||
| Medewerkers (motivatie, belasting) | ||||||
| Verlies van sturing | ||||||
| Diplomatieke schade (alleen waar het speelt, bijvoorbeeld bij het Rijk) | ||||||
| Hoogste score per venster |
C2. Integriteit en vertrouwelijkheid. Twee scores op dezelfde schaal, nodig voor blok H:
| Vraag | Score | Waarom |
|---|---|---|
| Zwaarste gevolg als gegevens van deze dienst onjuist of onvolledig zijn | ||
| Zwaarste gevolg als gegevens van deze dienst bij onbevoegden terechtkomen |
Elke eis met een onderbouwing: wet, werklast, contract of bestuurlijke afspraak. Een hersteltijd zonder onderbouwing wordt bij de eerste budgetdiscussie onderhandelbaar.
| Eis | Waarde | Onderbouwing |
|---|---|---|
| MTPD-indicatie uit blok C | het eerste venster waarin de drempel wordt bereikt | afgeleid, geen besluit |
| MTPD, vastgesteld: hoe lang mag de dienst uitvallen voordat de schade onaanvaardbaar is | ||
| RTO: binnen welke tijd draait de dienst weer op noodniveau (korter dan de MTPD) | ||
| RPO: tot welk moment terug mogen gegevens verloren gaan | ||
| Noodniveau: wat moet er minimaal door tijdens de verstoring |
| Middel | Enkelvoudig punt van uitval? | Hersteltijd van het middel | Wat precies, en welke afspraken (leverancier, SLA, uitwijk) |
|---|---|---|---|
| Mensen | |||
| Apparatuur | |||
| Programmatuur | |||
| Gegevens | |||
| Organisatie | |||
| Omgeving (gebouwen, nutsvoorzieningen) | |||
| Diensten van derden (leveranciers, cloud) | |||
| Ketenpartners en andere overheden | |||
| Andere diensten van de eigen organisatie |
De eerste zeven zijn de MAPGOOD-indeling. Een middel met een hersteltijd die langer is dan de RTO van de dienst, is de eerste vraag voor de uitwijkkaart.
| Vraag | Antwoord |
|---|---|
| Alternatieve werkwijze (handmatig, papier, uitwijk, beperkte dienst) | |
| Hoe lang is die vol te houden | |
| Is dit vooraf afgesproken en geoefend |
| Vraag | Antwoord |
|---|---|
| Reële scenario's (uitval leverancier, ransomware, stroomuitval, uitval personeel) | |
| Bestaande maatregelen voor continuïteit |
Werk elk scenario uit op blad 2.
Afgeleid uit blok C en C2 met de instellingen bovenaan. Het oordeel blijft bij de eigenaar.
| Uitkomst | Regel |
|---|---|
| Hoogste impact over alle vensters | de hoogste score in blok C |
| Kritieke dienst | ja als de drempel binnen het ingestelde venster wordt bereikt |
| Beschikbaarheid | de hoogste score in het venster voor beschikbaarheid |
| Integriteit | de score uit C2 |
| Vertrouwelijkheid | de score uit C2 |
| Oordeel en besluit eigenaar, met datum |
Een regel per risico. Kans 1 tot 5, impact 1 tot 5 op dezelfde schaal als blok C. Risico is kans maal impact.
| Nr | Dienst | Scenario of dreiging | Middel (MAPGOOD) | BIV-aspect | Kans | Impact | Risico | Behandeling | Maatregel | BIO2-maatregel | Kans na | Impact na | Restrisico | Eigenaar | Datum |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | |||||||||||||||
| 2 | |||||||||||||||
| 3 |
Behandeling is een van vier: verminderen, accepteren, overdragen, vermijden. Accepteren is een besluit van de eigenaar met een datum; zie risicogestuurd managementsysteem voor hoe je dat vastlegt.
Een indeling van het risico in niveaus, als je die wilt, afgeleid van de risicotabel van de IBD: 1 zeer laag, 2 tot 3 laag, 4 tot 6 gemiddeld, 8 tot 16 hoog, 20 tot 25 extreem. Waar de grenzen liggen hangt af van de risicobereidheid van de organisatie; leg dat vast bij de instellingen.
Een gemeente vult blad 1 in voor het verstrekken van een uitkering levensonderhoud.
| Blok | Vulling |
|---|---|
| B | Inwoners zonder voldoende inkomen krijgen maandelijks een uitkering. De betaalrun is maandelijks, aanvragen en mutaties lopen doorlopend. Keten: inkomensgegevens van het Rijk, de basisregistratie personen, de bank, de leverancier van de uitkeringssoftware. |
| C | Maatschappelijke impact 1 bij 4 uur, 2 bij 1 dag, 4 bij 2 dagen, 5 bij een week. Buiten de betaalrun weinig merkbaar; rond de betaalrun raken duizenden huishoudens binnen dagen in de problemen. Financiële impact 3 bij 1 dag en 4 bij 2 dagen. Politieke schade 3 bij 1 dag en 4 bij 2 dagen. |
| C2 | Integriteit 4: onjuiste bedragen raken direct het inkomen en leiden tot terugvordering. Vertrouwelijkheid 4: financiële en bijzondere gegevens van kwetsbare inwoners. |
| D | MTPD-indicatie 2 dagen. MTPD vastgesteld 2 dagen (daarna betalingsachterstanden bij huur en energie). RTO 1 dag. RPO 1 dag. Noodniveau: voorschot aan bestaande klanten op basis van het vorige betaalbestand. |
| E | Programmatuur: SaaS-uitkeringsadministratie, enkelvoudig, uitwijk contractueel geregeld en niet getest. Diensten van derden: de bank voor de betaalbestanden. |
| F | Voorschot via het bankbestand van de vorige maand; houdt een betaalrun vol; afgesproken, niet geoefend. |
| H | Kritiek: score 4 binnen 2 dagen. Beschikbaarheid 3 (hoogste score bij 1 dag), integriteit 4, vertrouwelijkheid 4. |
En de eerste regel op blad 2: de leverancier van de uitkeringssoftware valt langer dan twee dagen uit rond de betaalrun. Kans 2, impact 5, risico 10. Behandeling: verminderen, met een geteste voorschotprocedure en een exitplan voor onverwachte uitval in het contract.